Gemeenteraadsverkiezingen

De laatste gemeenteraadsverkiezingen in België werden georganiseerd op 14 oktober 2012.

In 2012 schreven 13,5 % van de EU-burgers in Brussel zich in voor deze lokale verkiezingen.

Ook niet-Belgen hebben stemrecht. Zij moesten zich voor een welbepaalde datum - gewoonlijke enkele maanden voor de verkiezingen -  inschrijven op de kiezerslijst. In het Brussels Gewest hebben 26.150 EU-burgers (13,57 %) zich ingeschreven en 8.022 niet-EU burgers (15,47 %). De exacte cijfers per gemeente vind je terug op volgende kaart. Ondanks de vele informatiecampagnes, blijft het aantal niet-Belgische kiezers dat gebruikt maakt van haar/zijn stemrecht bij lokale verkiezingen beperkt.  Vele potentiële kiezers worden afgeschrikt door de stemplicht die in België geldt.

Meer info

Deze informatie is ook beschikbaar in het French, English, German, Spanish, Italien, Greek, Portugese, Polish en Romanian.

Waarom stemmen?

U woont, werkt, leeft in België. U bent soms trots op uw omgeving, dan weer geërgerd. U ziet wat goed geregeld is en wat beter kan. Uw mening telt. Laat ze gelden bij de gemeenteraadsverkiezingen.

De bevoegdheden van de gemeenten in België zijn erg ruim. Ze nemen beslissingen die een directe invloed hebben op ons dagelijks leven: de aanleg van wegen en pleinen, parkeerbeleid, afval, huisvesting, onderwijs, cultuur, sport, veiligheid en nog veel meer. Enkele concrete voorbeelden.

EU-burgers hebben stemrecht bij de gemeenteraadsverkiezingen. Wilt u meebeslissen over de toekomst van uw gemeente? Schrijf u tijdens gemeenteraadsverkiezingen dan tijdig in op de kiezerslijst.

U moet aan vier voorwaarden voldoen :

  1. De nationaliteit van een lidstaat van de Europese Unie bezitten.
  2. In een Belgische gemeente wonen en ingeschreven zijn in het bevolkings- of het vreemdelingenregister. 
  3. Minstens 18 jaar oud zijn op op de dag van de verkiezingen.
  4. Ingeschreven zijn op de kiezerslijst.

Ook niet-Europese burgers kunnen stemmen bij de gemeenteraadsverkiezingen. Hier gelden andere voorwaarden.

Schrijf u in op de kiezerslijst.

  • Download het INSCHRIJVINGSFORMULIER.
  • Het inschrijvingsformulier is hetzelfde in Brussel, Vlaanderen en Wallonië. In Brussel kan u het formulier in het Frans OF het Nederlands indienen, in Vlaanderen enkel in het Nederlands en in Wallonië enkel in het Frans.
  • Vul het formulier in en bezorg het op tijd - voor elke verkiezing wordt de deadline telkens vermeld - aan uw gemeente. U kan het document met de post versturen. De adressen van de Brusselse gemeentebesturen vindt u hier.

Belangrijke informatie:

Kan ik nog stemmen in mijn land?
Ja, wie deelneemt aan de gemeenteraadsverkiezingen in België, behoudt het recht om te stemmen bij alle verkiezingen in eigen land.

  • Indien u in uw thuisland in geen enkele gemeente ingeschreven bent, is het logisch dat u er niet kan stemmen bij gemeenteraadsverkiezingen. Voor nationale en Europese verkiezingen is er geen echter geen enkel probleem.
  • Indien u in uw thuisland ingeschreven bent in een gemeente en daarnaast ook in een Belgische gemeente, kan u stemmen voor gemeenteraadsverkiezingen in beide landen.
  • Ieren verliezen sowieso hun stemrecht in eigen land als ze in het buitenland wonen. Dit staat volledig los van het feit of ze zich al dan niet inschrijven op de kiezerlijst in België.

Wat gebeurt er als ik in het buitenland of ziek ben op de dag van de verkiezingen?
Geen probleem, u kan een andere kiezer een volmacht geven om in uw naam te stemmen. Het volmachtformulier is hier beschikbaar.

  • Indien u ziek bent of in het buitenland voor professionele redenen, volstaat het om het volmachtformulier in te vullen en hier een medisch attest of verklaring van uw werkgever aan toe te voegen.
  • Indien u reist om privé redenen, moet u vooraf toestemming vragen aan de gemeente.

Kan ik een boete krijgen als ik niet ga stemmen?
Wie ingeschreven is en niet gaat stemmen, kan een berisping of een boete krijgen tussen 25 en 50 euro.  Dat is de wet. In de praktijk is het onwaarschijnlijk dat u beboet zal worden.

Ik heb gestemd bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen. Moet ik me opnieuw inschrijven?
Nee, uw inschrijving blijft geldig. In België worden er elke 6 jaar gemeenteraadsverkiezingen gehouden.

Blijft de inschrijving geldig als ik verhuis naar een andere Belgische gemeente?
Ja, u hoeft niets te doen, uw inschrijving wordt automatisch doorgestuurd naar uw nieuwe gemeente, ook als deze in een ander gewest ligt. Indien u op 31 juli nog niet ingeschreven bent in uw nieuwe gemeente, zal u moeten stemmen in uw vorige gemeente.

Ik ben ingeschreven, maar wil niet langer stemmen.
Op simpel verzoek (brief aan de gemeente) kan u zich laten schrappen van de kiezerslijst. Tot drie maanden voor de verkiezingen is dit niet mogelijk, daarna weer wel.

Wat als ik in België gestemd heb voor de Europese verkiezingen?
U moet zich ook inschrijven voor de gemeenteraadsverkiezingen. Het zijn twee verschillende procedures.

Kan ik me kandidaat stellen voor de gemeenteraadsverkiezingen?
Ja, EU burgers kunnen verkozen en eventueel zelfs schepen worden. Ze kunnen echter geen burgemeester worden.

Wat gebeurt er eens ik ingeschreven ben op de kiezerslijst? 
U zal een officiële bevestiging ontvangen van uw inschrijving. Enkele weken voor de dag van de verkiezingen zal u uw oproepingsbrief ontvangen. De oproepingsbrief moet u, samen met uw identiteitskaart, voorleggen in het stembureau.

Nog vragen?